Đứng trên bờ làm thế nào để biết cá giống dưới nước yếu, khoẻ, no hay đói.

Theo dõi cá trong môi trường nước khó hơn theo dõi gia súc và gia cầm nuôi trên cạn. Tuy thế từ khi kinh nghiệm nuôi cá lâu năm có thể rút ra những kết luận khá chính xác. Ví dụ: muốn kiểm tra độ béo thích hợp của nước ao ương nuôi cá giống (giàu thức ăn tự nhiên) người ta chỉ cần thả cá mè hoa cỡ 10 cm vào ao. Nếu thấy sáng nào cá cũng bơi nổi đầu một thời gian ngắn thì độ béo của nước như thế thích hợp cho việc ương nuôi cá giống mè, trôi, trắm, chép… Nếu cá nổi đầu quá lâu là nước quá béo, cần lấy thêm nước mới. Còn nếu cá không nổi đầu chứng tỏ nước chưa đủ độ béo, phải tiếp tục bón phân.

Xí nghiệp lợn giống cộng Hoà (Vĩnh Phúc) có một kinh nghiệm hay: nhìn bèo tây thả trong ao sẽ biết cá thiếu hay đủ thức ăn. Các ao nuôi cá đều được thả bèo tây kín 1/3 mặt ao. Nếu bèo bị vặt lá úa vàng và cụt rễ thì chứng tỏ cá trắm cỏ hết thức ăn. Lúc đó phải dẫn dòng nước thải của của các chuồng lợn cho chảy vào ao. Phân nước tiểu, cám của lợn ăn còn sót khi rửa chuồng sẽ trôi theo dòng nước thải vào ao nuôi cá. Một vài hôm sau khi thấy bèo tây xanh trở lại, rễ bèo không bị vặt ra nữa thì ngừng dẫn nước thải vào ao.

Để biết cá con yếu hay khoẻ, bạn cần chú ý: Cá con bơi nổi đầu ở giữa ao là cá khoẻ, còn cá bơi nổi đầu quanh quẩn bờ ao là cá yếu hơn. Cá khoẻ thường hoạt bát, bơi lội thành đàn, ban ngày thường bơi chìm, không lờ đờ, khi sợ hãi chúng nhanh chóng lặn xuống dưới đáy. Khi nhốt cá con vào bể chứa, cá khoẻ thường bơi chìm và thích bơi ngược dòng nước chảy